افسردگی بعد از زایمان چیست

افسردگی بعد از زایمان چیست ؟ ۵ راه برای درمان افسردگی بعد از زایمان

تغییرات روحی و روانی در شرایط مختلف زندگی ممکن است رخ دهد. به خصوص زمان‌هایی که تغییراتی هورمونی و جسمی نیز مزید بر علت می‌شوند، تغییرات روحی با شدت بیشتری ایجاد می‌شوند. بارداری یکی از پرچالش‌ترین تغییراتی است که در زندگی یک زن رخ می‌دهد، این تغییرات در بارداری و زایمان هم از نظر هورمون‌های بدن، هم از نظر جسمی و روحی شدید هستند و ممکن است در روح و روان تأثیر بگذارند. از این رو افسردگی پس از زایمان یکی از بیماری‌های رایج روحی و روانی است که دامن‌گیر زنان پس از زایمان می‌شود. حال می‌خواهیم بررسی کنیم که افسردگی بعد از زایمان چیست و چه راه‌هایی برای درمان یا پیشگیری این بیماری روحی از آن وجود دارد.

افسردگی بعد از زایمان چیست ؟

افسردگی پس از زایمان نوعی افسردگی است که پس از زایمان نوزاد، برخی از خانم‌ها را تحت تأثیر قرار می‌دهد. علائم این افسردگی شامل غم و اندوه، کمبود انرژی، اضطراب و تحریک پذیری زیاد، تغییر در الگوهای خواب و خوراک و … است.

زمان افسردگی بعد از زایمان معمولاً از ۴ تا ۶ هفته پس از زایمان ایجاد می‌شود ولی ممکن است چندین ماه به طول انجامد. همچنین اگر مدیریت نشود و درمان‌های لازم در این خصوص انجام نگیرد ممکن است به یک بیماری دائمی و دوره‌ای تبدیل شود که فرد را برای تمام عمر درگیر کند.

مدت زمان افسردگی بعد از زایمان بستگی به زمان تشخیص، پیشرفت بیماری و روش‌های درمانی دارد. از این رو ممکن است در افراد مختلف متفاوت باشد. نمی‌توان گفت افسردگی پس از زایمان نشانه ناراحتی مادران از ورود عضو جدید خانواده است ولی شرایط جدید و تغییرات پس از زایمان در سیستم هورمونی بدن ممکن است سبب این مشکل شود.

البته باید دقت داشته باشید این بیماری فقط دامن‌گیر مادران نمی‌شود و افسردگی برای پدران نیز در حین بارداری زنان یا زایمان آن‌ها ممکن است رخ دهد. این مورد بسیار کمتر از افسردگی مادران رخ می‌دهد و شدت کمتری دارد.

شاید تعداد بسیار کمی از مادران بعد از زایمان شرایطی مشابه افسردگی را تجربه نکنند ولی آن چه که باعث می‌شود نگران کننده باشد، شدتی است که در برخی افراد دارد و در صورتی که مدیریت نشود ممکن است به بیماری‌های طولانی مدت و مادام العمر اعصاب و روان در مادران تبدیل شود.

علت بروز افسردگی بعد از زایمان چیست ؟

همان‌طور که گفته شد، افسردگی زنان پس از زایمان دلیل مشخص شده‌ای ندارد اما احتمالاً نتیجه چندین عامل در کنار هم است.

افسردگی معمولاً ناشی از وقایع عاطفی، استرس زا و تغییرات بیولوژیکی است که باعث می‌شود تا تعادل مواد شیمیایی در مغز به هم بخورد. برخی از عوامل را می‌توان در افسردگی پس از زایمان دخیل دانست که شامل موارد زیر است.

  • تغییرات جسمی حاملگی که ممکن است فرد را مدت زیادی از فعالیت‌های عادی زندگی و خوش‌گذرانی‌های آن دور نگه دارد.
  • نگرانی بیش از حد در مورد کودک و مسئولیت‌های مادرانه در قبال او باعث می‌شود تا استرس بیشتری به فرد وارد شود.
  • عدم حمایت خانواده از مادر از دیگر عواملی است که ممکن است سبب بروز افسردگی پس از زایمان شود. همچنین نداشتن دوست و خانواده
  • نگرانی در مورد روابط خود در خانواده یا بین دوستان
  • مشکلات مالی
  • سابقه مشکلات روان
  • عواقب سلامت زایمان مانند کم خونی، تغییرات فشار خون، تغییر در متابولسیم بدن و …
  • تغییرات هورمونی به علت افت شدید سطح استروژن و پروژسترون در بدو تولد
  • تغییر در چرخه خواب و شب بیداری به علت بی‌قراری‌های نوزاد
  • سابقه خانوادگی در زمینه بیماری‌های روحی و روانی
در رشدتو بخوانید  با مهم‌ترین نشانه های افسردگی در زنان آشنا شوید! علت افسردگی در زنان چیست؟

درمان افسردگی بعد از زایمان ممکن است سخت‌تر از پیشگیری از آن باشد اما روش‌های مختلفی برای درمان افسردگی بعد از زایمان وجود دارد.

روش‌های درمان افسردگی بعد از زایمان چیست

روش‌های درمان افسردگی بعد از زایمان چیست ؟

زمان افسردگی بعد از زایمان بسته به شدت آن ممکن است در هر فرد متفاوت باشد. همچنین درمان این بیماری در مراحل مختلف ممکن است حتی تا ماه‌ها نیز به طول انجامد اما اگر چندین روش درمانی کنار هم قرار گیرند، این بیماری سریع‌تر درمان می‌شود. اگر بدانیم علت افسردگی بعد از زایمان چیست درمان آن نیز بهتر انجام می‌شود.

۱. حمایت خانواده و درمان افسردگی بعد از زایمان

یکی از مهم‌ترین عواملی که بر روی زمان افسردگی بعد از زایمان تأثیر دارد، حمایت خانواده به خصوص همسر و افرادی است که فرد احساس وابستگی بیشتری نسبت به آن‌ها دارد. بهتر است افراد مبتلا به این بیماری به جای سرکوب احساسات خود، مشکلات روحی خود را با نزدیکانشان در جریان بگذارند و از این طریق بتوانند راحت‌تر در پروسه درمان همکاری کنند. گاهی اوقات که بیماری در مراحل اولیه خود قرار دارد، همکاری خانواده می‌تواند به کمک یک مشاوره ساده روانشناسی و ارائه مهارت‌های خاص، به بهبود حال مادران کمک کند.

۲. تأثیر دارو در درمان افسردگی بعد از زایمان چیست ؟

معمولاً بعد از جلسه مشاوره با بیمار، داروهای ضد افسردگی برای فرد تجویز می‌شود. البته در صورتی که بیماری شدید باشد فرد باید دارو مصرف کند. با توجه به این که داروهای اعصاب و روان ممکن است بر روی نوزاد تأثیر بگذارند، در اکثر مواقع مادر باید تعداد دفعات شیردهی را به مراتب کمتر کند یا کاملاً از شیر خشک برای کودک استفاده کند. داروهای ضد افسردگی باعث می‌شوند تا تعادل مواد شیمیایی در مغز ایجاد شود و به مشکلات افسردگی مانند ناامیدی، احساس عدم امنیت، تحریک پذیری، تمرکز، بی‌خوابی و … کمک کند. از این رو خلق و خو را تثبیت می‌کند.

داروهایی که برای درمان و کاهش زمان افسردگی بعد از زایمان مورد استفاده قرار می‌گیرند اکثراً بر روی کودک تأثیر چندانی ندارند و در صورت نیاز به داروهای قوی و خاص باید تمهیدات لازم برای نوزاد و شیردهی او اندیشیده شود.

برخی از داروها مانند TCA، ایمی پرامین، نورترپتیلین، پاروکستین، سرترالین و … برای درمان افسردگی بعد از زایمان می‌توانند مؤثر باشند.

۳. روش‌های روان‌شناختی برای درمان افسردگی بعد از زایمان

روش‌های روان‌شناختی نیز می‌توانند در درمان افسردگی‌های پس از زایمان که در مراحل متوسط هستند موفقیت آمیز باشند. این نوع درمان مبتنی بر این مسئله است که افکار می‌توانند باعث بروز افسردگی شوند. در این موارد به فرد آموزش داده می‌شود که چگونه روابط بین افکار و ذهن خود را مدیریت کند. هدف این است که در درمان روان‌شناختی الگوهای فکری تغییر یابد و مثبت‌تر شود.

برای افرادی که به افسردگی شدید مبتلا شده‌اند، انگیزه‌های درمان در آن کمتر است و صحبت کردن یا روان‌شناختی در کنار سایر روش‌های درمانی می‌تواند مؤثر باشد و به تنهایی چندان مؤثر نیست.

۴. شوک درمانی و کم کردن زمان افسردگی بعد از زایمان

روش‌های روان‌شناختی برای درمان افسردگی بعد از زایمان

در صورتی که علائم آن‌قدر شدید باشد که به دیگر درمان‌ها پاسخ ندهد، ممکن است بیماران از درمان الکتروکاردیو یا ECT بهره‌مند شوند. با این حال، تنها زمانی این نوع درمان پیشنهاد می‌شود که دیگر گزینه‌ها مانند دارو با موفقیت انجام نگیرد. الکتروکاردیو تحت بی حسی عمومی و با نرم کننده‌های عضلانی اعمال می‌شود. ECT معمولاً در موارد افسردگی بسیار شدید بسیار مؤثر است؛ اما این درمان ممکن است موقتی باشد و کوتاه مدت جواب دهد. با این روش می‌توان زمان افسردگی بعد از زایمان را به سرعت کاهش داد و درمان را سریع‌تر انجام داد.

در رشدتو بخوانید  نشانه های آرامش در زندگی | سلامت روان و تأثیر آن بر حفظ آرامش در زندگی

عوارض جانبی این روش درمانی، شامل سردرد، از بین رفتن حافظه به صورت کوتاه مدت، سرگیجه و مواردی از این قبیل است.

۵. درمان افسردگی بعد از زایمان با بستری کردن فرد بیمار

هر چند ممکن است روش‌های عنوان شده در بالا به صورت درمان‌های ویزیتی انجام گیرد و فرد بتواند آن‌ها را در منزل انجام دهد اما در شرایط خاص بیمار در مراکز درمانی بستری می‌شود و ترکیبی از درمان‌های عنوان شده بر روی وی انجام می‌گیرد.

معمولاً هنگامی که فرد در بیمارستان بستری می‌شود، نیاز است که چندین روش درمانی با هم انجام گیرد و فرد بتواند تحت مراقبت‌های شبانه روزی قرار گیرد. همچنین تأثیر روش‌های درمانی و داروها بر روی بیمار مورد بررسی قرار گیرد. در این روش، معمولاً بیش از دو هفته باید فرد در بیمارستان بستری شود. در این مواقع پزشکان احساس می‌کنند که بیمار در معرض خطر صدمه زدن به خود یا فرزند خود است از این رو بهتر است در طی دوران درمان، تحت نظر تکنسین و پزشکان و پرستاران باشد.

پیشگیری از افسردگی پس از زایمان

قطعاً پیشگیری این بیماری بسیار راحت‌تر از درمان است. در این میان حمایت خانواده به خصوص همسر، اهمیت زیادی دارد و باعث می‌شود فرد بتواند راحت‌تر تغییرات شدید پس از زایمان را تحمل کند. از این رو یک سری راهکارها برای پیشگیری از این بیماری وجود دارد.

بالا بودن سطح سلامتی بدن باعث می‌شود تا فرد از نظر روحی نیز سطح بهتری داشته باشد. این مراقبت‌ها باید در طی زمان بارداری نیز مد نظر قرار گیرد. به عنوان مثال مصرف مرتب آهن و ویتامین‌های مورد نیاز در کنار بررسی سطح قند خون در طی دوران بارداری در کنار تغذیه سالم بهترین عاملی است که می‌تواند به پیشگیری از افسردگی بعد از زایمان و شدت آن کمک کند.

استرس خود را کم کنید زیرا بر روی حالات روحی تأثیر زیادی می‌گذارد. در صورتی که استرس خود را کم نکنید و آن را مدیریت نکنید ممکن است در دراز مدت بر روی سلامت مغز نیز تأثیر بگذارد.

برنامه‌های مفرحی برای زمان بعد از زایمان خود بریزید، بهتر است از دوستان و آشنایانتان کمک بگیرید تا زمانی را که باید در خانه استراحت کنید در کنارتان باشند و روابط دوستانه باعث احساس آرامش بیشتری در شما شود.

جمع بندی

افسردگی پس از زایمان چیست و چه راهکارهای درمانی دارد؟ این عارضه یکی از بیماری‌های رایج بین زنان و بعد از زایمان آن‌هاست که از سطح پایین تا بالا وجود دارد. در درمان‌های ساده‌تر می‌توان با مشاوره مشکل را برطرف کرد. در صورتی که بیماری شدت بیشتری داشته باشد از درمان‌های دارویی، بستری و شوک ممکن است بسته به شرایط بیمار استفاده شود.

منابع:

https://www.medicalnewstoday.com

https://www.webmd.com

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *